Noodsprong 9

3’20”
Vergeleken met deze explosieve tante
is een kort lontje kinderspel

Met Gadicha bleek geen land te bezeilen. Wat wil je ook, met zo’n jeugd. Overal waar ze verbleef, veroorzaakte ze overlast of brak ze de boel zo’n beetje af. Gadicha zocht duidelijke begrenzing en erkenning. Niet eenvoudig, deze dame. Maar achter haar onacceptabel gedrag zagen we iemand die kán veranderen, als ze eindelijk maar de erkenning zou krijgen waar elk mens recht op heeft.

Ik ben trajectondersteuner Housing First Jongeren en begeleid Gadicha; een meisje wat vanaf haar twaalfde in jeugdzorginstellingen woont. Om een beeld te krijgen van haar situatie, neem ik je even mee terug in de tijd, totdat ze bij LIMOR komt.

Gadicha heeft veel ruzies thuis, loopt weg en komt in contact met criminele jongeren. Een gesloten instelling volgt. Rond haar 19e krijgt ze een kleine studio van het Leger des Heils, waar ze kan wonen. Hier volgt ze kamertraining. Al snel ontstaat er veel overlast, maar het kan Gadicha weinig schelen. Wanneer ook blijkt dat ze zichzelf prostitueert, wordt in samenspraak met het Leger des Heils besloten om haar studio op te zeggen. De crisisdienst wordt gebeld en Gadicha krijgt een slaapplek bij Shop, een opvang voor prostituees in Den Haag.

Hier ziet Gadicha zwaar verslaafde vrouwen, allemaal een stuk ouder dan haar. Er heerst een harde mentaliteit en hoewel ze geen last van de vrouwen heeft, houdt ze afstand en wil ze niets van drugs weten. Ze wordt gekoppeld aan een maatschappelijk werker, bij wie ze altijd terecht kan. Gadicha besluit uit de harde, onveilige wereld van de prostitutie te stappen en probeert na enkele jaren urgentie te krijgen voor een woning. Dit lukt niet; men vindt haar niet stabiel genoeg. Na diverse pogingen wordt ze doorverwezen naar Housing First Jongeren; haar laatste strohalm.

Ons team besluit tot een intake en Gadicha alvast te begeleiden om haar situatie in kaart te brengen voordat er een woning beschikbaar komt. Want één ding is duidelijk: Gadicha wil pertinent niet wéér in een instelling terechtkomen. Na drie maanden is er een woning beschikbaar.

Gadicha krijgt de sleutel in handen en reageert mat. Een stuk zelfbescherming, want ze kan het niet geloven dat haar leven echt kan verbeteren. Ook beseft ze dat er nu van alles van haar wordt verwacht en ze heeft geen idee hoe ze dat voor elkaar gaat krijgen. Bovendien gaat het nog niet echt goed met haar; ze slikt geen antipsychoticum meer, slaapt nauwelijks en kan nog niet helder denken. Zowel Gadicha als de begeleiders hebben tijd nodig om aan elkaar te wennen. Het beste wat ze kunnen doen, is niet te oordelen en er gewoon voor haar te zijn.

Ook hier escaleert het weer. Gadicha is als een vat buskruit en explodeert tijdens een conflict met de buren. We halen haar op en moeten iets verzinnen; een noodsprong. We besluiten om Gadicha, tot haar eigen verbazing, tijdelijk onder te brengen in een hotel om te kunnen kalmeren. Helaas volgen er klachten en moet ze ook hier haar spullen weer pakken. Een behoorlijk dilemma, of beter gezegd: trilemma. Want terugkeer naar haar woning behoort niet meer tot de mogelijkheden, een instelling zal niet werken en voor zelfstandig wonen bleek het nog te vroeg.

Op dat moment komt er een woning van het Leger des Heils beschikbaar. Tja, het is een risico. Maar omdat Gadicha inmiddels haar medicatie weer neemt en wij tóch nog steeds in haar geloven, besluiten we het erop te wagen. Het is een sprong in het diepe, maar in dat diepe hoeft ze niet te verdrinken, want we hebben vertrouwen in haar en in onze begeleiding.

Gadicha realiseert zich dat geen enkele andere instantie dit ooit voor haar heeft gedaan en zoiets voor elkaar heeft gekregen. Ons blijvend vertrouwen in haar, ondanks alles wat is gebeurd, blijkt de ommekeer. Dit heeft ze nog nooit eerder in haar leven gevoeld.

Gadicha voelt zich fijn in haar huidige woning. Ze kent de buurt en de omwonenden klagen niet meteen bij een beetje overlast. Inmiddels is Gadicha beter benaderbaar; ze is minder explosief en dingen worden bespreekbaar. Er ontstaat een diepere rust in haar en voorzichtig durft ze terug te kijken op de periode waarin ze haar lichaam verkocht en ziet ze hoe dit haar heeft gevormd.

Met dit stukje verleden is ze niet blij en ze begrijpt tegelijk ook dat ze ermee moet leren leven. Daarom staat ze open voor behandeling van haar PTSS om zo de weg vrij te maken naar de toekomst. Volgens haarzelf wisselt ze nog tig keer per dag van gedachten over welke stappen ze wil nemen voor die toekomst, maar, zoals ze zegt: “Ik denk in ieder geval weer na over stappen…”

Nicolet Kamp, trajectondersteuner Housing First Jongeren LIMOR Zuid-Holland